Trzy formaty, jedno miejsce
Przykładem niech będzie Pałac Kultury i Nauki w Warszawie.
| Format | Skrót | Zapis | Gdzie się używa |
|---|---|---|---|
| Stopnie dziesiętne | DD | 52.231800, 21.006000 | Mapy Google, nawigacje, strony internetowe |
| Stopnie i minuty dziesiętne | DMM | 52°13,908′ N, 21°0,360′ E | żegluga, lotnictwo, odbiorniki GPS |
| Stopnie, minuty, sekundy | DMS | 52°13′54″ N, 21°0′22″ E | mapy papierowe, geodezja, Wikipedia |
Zawsze najpierw szerokość geograficzna (N albo S), potem długość (E albo W). Zamiana kolejności to najczęstszy błąd i zwykle kończy się punktem na innym kontynencie.
Jak przeliczyć ręcznie
Z DMS na stopnie dziesiętne: stopnie plus minuty podzielone przez 60 plus sekundy podzielone przez 3600.
Przykład: 52°13′54″ to 52 + 13/60 + 54/3600 = 52 + 0,21667 + 0,015 = 52,2317 stopnia.
Ze stopni dziesiętnych na DMS: część całkowita to stopnie, resztę mnożysz przez 60 i dostajesz minuty, a z reszty minut znów przez 60 dostajesz sekundy.
Przykład: 21,006 stopnia. Stopnie 21. Reszta 0,006 razy 60 daje 0,36 minuty, czyli 0 minut. Reszta 0,36 razy 60 daje około 22 sekundy. Wychodzi 21°0′22″.
Jeśli nie chcesz liczyć, przelicznik działa w narzędziu współrzędne geograficzne.
Ile jest wart jeden stopień
| Jednostka | Szerokość geograficzna | Długość geograficzna w Polsce (52°N) |
|---|---|---|
| 1 stopień | około 111 km | około 68 km |
| 1 minuta | około 1,85 km | około 1,14 km |
| 1 sekunda | około 31 m | około 19 m |
Stopień szerokości ma wszędzie mniej więcej tyle samo, bo południki biegną równolegle. Stopień długości kurczy się w stronę biegunów: na równiku to też około 111 km, w Warszawie już tylko około 68 km, a na biegunie zero.
Znak minus kontra litera kierunku
W stopniach dziesiętnych kierunek oznacza się znakiem, nie literą. Na północ i na wschód liczby dodatnie, na południe i na zachód ujemne. Dlatego Buenos Aires to -34.6037, -58.3816, a nie 34.6037 S, 58.3816 W z minusem jednocześnie. Podwójne oznaczenie kierunku, czyli minus i litera naraz, to drugi najczęstszy błąd.
Najczęstsze pomyłki w zapisie
- Przecinek zamiast kropki. Polski zapis dziesiętny używa przecinka, ale większość map oczekuje kropki. W razie wątpliwości wpisuj kropkę.
- Zamieniona kolejność. 21.006, 52.2318 to nie Warszawa, tylko punkt w Afryce.
- Urwane cyfry. Skrócenie do dwóch miejsc po przecinku przesuwa punkt nawet o kilometr.
- Pomylone symbole. Minuty to apostrof, sekundy to cudzysłów. Zamiana daje wynik przesunięty o kilkadziesiąt kilometrów.



